Gif in het water

Bijna overal waar mensen komen maken ze afval. Gelukkig wordt dat afval meestal wel opgeruimd, of het nu je moeder is die jouw kamer komt uitmesten, de schoonmakers en proppenprikkers die de straat vegen, of de rioolzuiveringsinstallatie die het afvalwater schoonmaakt. Het gaat helaas niet altijd goed. Soms eindigt afval direct in de sloot of in het water, of dumpen grote fabrieken ongemerkt hun vuile water in de rivier. Dit kan grote schade opleveren aan alles wat in (de buurt van) de rivier leeft, inclusief mensen!

poison

Als er gifstoffen in de omgeving terecht komen kunnen deze eigenlijk op twee plekken gaan zitten: het water, en de bodem. Via deze twee plekken bereiken de gifstoffen dan weer dieren en planten. Dieren en planten komen in contact met gifstoffen in het water via hun huid, kieuwen, of omdat ze de gifstoffen opeten. Verschillende gifstoffen kunnen ook verschillende effecten hebben, zo zullen sommige stoffen de werking van organen blokkeren, terwijl andere stoffen het zenuwstelsel buiten werking stellen. Ook medicijnen kunnen giftig zijn voor de omgeving, ontstekingsremmers zoals Diclofenac zijn erg schadelijk voor schaaldieren. Dieren worden dus ziek van deze gifstoffen, ze gaan slechter groeien, en in ernstige gevallen gaan ze dood. Een van de redenen dat gifstoffen ook erg gevaarlijk kunnen zijn voor grotere dieren en mensen, is omdat gifstoffen zich kunnen ophopen in dieren en planten. Als er bijvoorbeeld een gifstof in het water zit kan dat zich hechten aan het fytoplankton in het water. Een mossel die fytoplankton eet, krijgt zo de gifstof binnen, maar omdat fytoplankton zo klein is moet de mossel er ontzettend veel van eten om genoeg binnen te krijgen. Daardoor hopen er enorm veel gifstoffen zich op in de mossel. Een kleine vis die op zijn beurt weer heel veel mosselen eet krijgt nog veel meer van die gifstof binnen. Een grote vis die het gemunt heeft op de kleine vissen krijgt nog weer meer van die stof binnen, soms zo veel dat de grote vis er aan overlijdt. Wat natuurlijk ook kan gebeuren is dat die grote vis wordt gevangen door vissers, en vol met gifstoffen op je eigen bordje belandt… Op deze manier kan een beetje gif het hele voedselweb en ecosysteem beïnvloeden.

Grondwater.jpg

Een ander probleem kan zich voordoen als de gifstoffen niet in het water blijven, maar op de bodem van het meer belanden. Als het gif dan in de bodem zit, heeft het natuurlijk een negatief effect op de bodembewoners, zoals wormen, waterpissebedden en slakken. Maar wat nog een extra probleem veroorzaakt, is dat deze gifstoffen lastig weg te halen zijn. Stel dat een fabriek gifstoffen lekt in de rivier. Als deze gifstoffen alleen in het water blijven, dan zullen deze gifstoffen verdwijnen als de fabriek stopt met lekken, omdat de rivier het gif wegspoelt. Als die gifstoffen echter in de bodem belanden, is het een ander verhaal. De fabriek kan dan wel stoppen met het lekken van gif. Het gif zit nog steeds in de bodem. Zo kan het gebeuren dat vanuit de bodem nog steeds gif lekt in het water, jaren nadat de oorspronkelijke fabriek al gestopt is met het gif in het water te dumpen…

Omdat we als mensen voor ons drinkwater en vissen afhankelijk zijn van het water uit de omgeving, zijn er tegenwoordig gelukkig strenge regels voor het lozen van (giftige) afvalstoffen. Ook ondergaat het water uit de omgeving een lang schoonmaaktraject voordat het bij jou als leidingwater uit de kraan komt.

Advertenties